Desafíos dunha sociedade en declive demográfico

Presentamos o pasado xoves en Santiago o Documento 20/2017 do Foro Económico de Galicia, “Desafíos dunha sociedade avellentada e en declive: desequilibrios territoriais e prestación de servizos”, sobre a situación da demografía de Galicia e alternativas.

Fonte: Foro Económico de Galicia

Definimos tres áreas diferenciadas, Eixo Atlántico, Galicia Central e Alta Montaña. Neles, a situación demográfica de partida son ben distintas e as medidas que suxerimos aplicar tamén. Contrariamente ao que parecen suxerir algúns titulares de prensa, non propoñemos fusionar os concellos das cidades nin nada parecido. Pero consenso social e un cambio de cultura política si van ser precisos para darlle volta a esta situación.

O informe pódese descargar na web do Foro. Algúns medios fan resumos interesantes dos contidos, como Correo Gallego, Faro de Vigo ou Economía Digital.

Spray-and-pray vs. Cherry-picking

Two alternative approaches in Venture Capital (VC) and Business Angels (BA) are spray-and-pray and cherry picking. The former refers to the case where an investor puts money into several start-ups in the same sector. In the latter case, the required analysis of the alternative options is more detailed, in order to choose a single option, hopefully the one with the highest probability of success, where to invest the money.

Here discussed by the CEO of GS and the Chairman of the Nobel Prize 2016, among other profesionals. They acknowledged an increasing interest for spray-and-pray investing in places such as Sillicon Valley. However, they established three elements to consider:

  1. In sectors where required investment is not so relevant, such as internet and TICs, spraying among several options is feasible. That is not the case when we deal with investments in pharmaceuticals, for instance.
  2. Secondly, also in sectors like TICs, the result ‘the winner takes it all’ often comes eventualy. However, there are no clear clues for these start-ups on what might be that future winner. Thus, the spray-and-pray alternatively becomes less risky, increasing the chances of having a piece of cake when the dessert is served.
  3. One or the other, they all agreed a key aspect to succeed for VCs and BAs is to have access to the environment where innovation takes place. And this, they insisted, is in places like Silicon Valley, US East Coast, London or Berlin.

Point 3 is true to a great extent. But also true that, when the environment is not optimal for innovation, the public sector must play its part. The four Asian Tigers are perhaps the best example. Now, in peripheral regions like Galicia, facing a dooming demographic perspective and out of the main innovative centres in the World, it is time to think whether we should expect innovation to come from laissez-faire policies and by the private sector alone -not to mention the illusory possibility that big investors are to put their money in start-ups coming from this environment.

Cork 2.0 on Rural Development

A second European Conference on Rural Development was organized by the European Comision, in Cork (Ireland), last September 2016. Cork 2.0 celebrated the 20th anniversary of the first Conference and the signing of the Cork Declaration on Rural Development.

cork-posterBack in 1996, the Cork Declaration already noted that “agriculture and forestry are no longer predominant in Europe’s economies, their relative economic weight continues to decline and, consequently, rural development must address all socio-economic sectors in the countryside”. Today, Cork 2.0 insists that the dynamism of rural areas requires integrated strategies and multi-sectorial approaches. This includes promoting diversification, innovation, employment and business development in circular, green and fosil-free economies. Investment in public and private services, infrastructure and capacity building is required.

Opportunities include sectors like bio-economy and waste, digitalisation, climate change, networking rural-urban links, and promoting regional diversity and rural identity. The main barriers, the lack of access to private and public capital (funding), a weak capacity and infrastructure, the culture and risk aversion of rural dwellers, the lack of opportunities for young people and small businesses, and not-appropriate education.

The presentations and notes from the speeches at the Conference may be downloaded at this website.

Concursos de Novos Emprendedores

Están abertos agora mesmo tres concursos interesantes orientados á promoción do talento de mozos con ideas de negocio e á financiación de novos emprendedores. .

  • A Fundación Juana de Vega convoca a V Edición do Programa de Emprendemento Agroalimentario (http://juanadevega.org/), valorarando positivamente iniciativas con produtos agrícolas con Indicación Xeográfica Protexida, co obxectivo de axudar aos emprendedores a desenvolver as súas ideas, convertelas en proxectos de negocio e materializalas en empresas reais, innovadoras e competitivas .
  • A 3º Edición anual do Concurso de Proxectos Empresariais Semente de Monforte (http://www.sementedemonforte.org/) en colaboración con 10 empresas galegas, o Concello de Monforte de Lemos, o IGAPE e as Universidades Galegas, conta con 15.000 € en premios a ideas innovadoras e viables. Son considerados especialmente aqueles desenvolvidos en Monforte ou que teñan como obxectivo a posta en valor dos recursos da Ribeira Sacra.
  • A VIII edición do Programa Santander YUZZ (http://yuzz.org.es/) ofrece formación de balde en innovación, liderado, finanzas, mercadotecnia ou modelos de negocio. Finalizado o proceso de formación os mellores estudantes de cada un dos centros Santander YUZZ viaxarán a Silicon Valley, Os tres mellores proxectos recibirán unha dotación económica (80.000 eur en premios para todo o Estado).

Por que arde Galicia?

Por que arde Galicia ano tras ano?

lume

Lume en Tenorio – Cotobade. Agosto 2016.

Primeiro, deberiamos distinguir, e non misturar, dúas preguntas diferentes. Primeira, por que hai tantos incendios? E segunda, por que arde o monte?

Porque a resposta á segunda cuestión sabémola todos: o progresivo abandono do rural, da sua explotacion economica, e ter o monte “a monte”. O clásico “os lumes apáganse no inverno”. No verán, os dias 30-30-30 fan o resto.

A resposta á primeira pregunta, porén, é máis complexa, pero as cifras de lumes intencionados (o 84% segundo estudo do Seprona, ver aqui) non tenhen parangón. Algunhas tipoloxías están na mente de todos, e atrévome a aventurar unha prelacion:

i. os propios propietarios (limpeza do monte, vinganzas, etc).

ii. as “mafias madereras”, como lle chaman no artigo anterior.

iii. o negocio da extincion do lume.

iv. a especulacion urbanistica, coa inestimable axuda da última lei de montes.

v., e a moi longa distancia, os pirómanos -que habelos hainos, pero non tantos como criamos, ou nos contaban, nos 80s.

Mortes por atragantamento

1.400 mortes por atragantamento cada ano. Xa é a segunda vez que o escoito nos medios por unha campaña de certa Fundación de seguros española. E xa é a segunda vez que o meu sentido común dime: “non pode ser”. Iso son máis que mortes en accidentes de tráfico. Iso son 3 noticias ao día de “fulanito muere atragantado comiendo filete en un restaurante”.

atragant

Portal estatístico do Mº Sanidad, “mortes por ingestión de alimento que causa obstrucción de vias respiratorias”: 200.

Xusto a carón, a cifra da propaganda: “mortes por inhalación ou ingestión de obxectos que causa obstrucción…”: 1437. Curiosamente, esta estatística debeu sufrir un cambio de criterio en 2008, cando só se recoñecían 50 ao ano e pasan a máis de 1.300. No desglose so indica que corresponde a “inhalación e ingestión … en lugar no especificado”.

Non se corresponde, pois, tal cifra co que se di na campaña.

Dinámica demográfica e ordenación do territorio

O vindeiro 30 de xuño o Foro Económico de Galicia organiza unha Xornada de debate no Casal de Armán (Ribadavia) sobre “Propostas para a Galicia rural do século XXI”. Nesa xornada participarei na primeira mesa de debate sobre Demografía e Ordenación do Territorio co documento “Dinámica demográfica das áreas rurais, estrutura do hábitat e ordenación do territorio”.

A idea central da miña exposición: se ben a perspectiva demográfica de Galicia é motivo de especial preocupación, a estrutura do hábitat e ordenación do territorio non só non son parte do problema, senón que poden ser parte da solución.

mapa2

Identifico 3 territorios ben diferenciados. Con case dous millóns habs., o Eixo Atlántico é a cidade de Galicia. Debe ser motor económico e polo de atracción de investimentos e capital humano.  A Galicia Central, máis de 800.000 persoas na metade do territorio, pode dar acubillo a un mundo rural sostible, sustentada por vilas e cabeceiras comarcais repartidas equilibradamente no territorio –potenciais nodos de desenvolvemento. A Alta Montaña, un 20% do territorio hoxe despoboado, bota por terra o discurso que identifica problema demográfico = abandono de centos de aldeas en todo o rural: identifícase só cunha orografía e clima de alta montaña. Implica, iso si, a responsabilidade de todos os galegos na xestión do noso patrimonio ambiental.

Este e demáis documentos debatidos no día serán publicados tras a Xornada.

Emprendimento no rural

Un tema recurrente na Facultade de Economía e Empresa é que, se estamos formando capital humano en xestión empresarial, debería ser fonte de futuros emprendedores nos distintos sectores económicos do país. Porén, moi a miúdo observo máis iniciativa e interese por “montar algo” na Facultade de Informática, por exemplo, onde tamén dou clase desde hai anos. O feito de traballar con algo “palpable”, con contido de seu, fai ás veces máis doado que xurda a vocación por unha iniciativa empresarial, que dispoñer das capacidades aprendidas en xestión empresarial, sen máis.

Un tema que me trae de cabeza é o maior interese dos alumnos en “investir en bolsa”, e as charlas que organizan cada dous por tres sobre “como gañar diñeiro en bolsa”. Tras quince anos traballando en banca privada, fondos de investimento e mercados de capitais, a min mo van contar… En cambio, o interese por iniciativas empresarias no sector “real” da economía escasea, e hai moito tempo que calquer rastro sobre emprendimento no rural esmoreceu. As facultades de empresa en Galicia non forman sobre emprendimento agrogandeiro, forestal, industrial, comercial ou de calquera tipo, vinculados ao mundo rural. E non o fan, probablemente, porque o potencial alumnado escasea. Somos un país que hai décadas fuxíu da aldea. Pasarán xeracións antes de superar o noso “complexo de aldea”?

Continúa lendo